Begroting in één oogopslag

Op donderdag 5 november 2015 was de begrotingsraad. Daar kan je een hele dag voor reserveren dan wel vrij nemen. Vanaf 9.00 uur wordt er vergaderd over de inkomsten en uitgaven van de gemeente in 2016.

Gorinchem, de stad waar het met z’n allen voor doen.


Gorinchem en haar financiële positie

We hebben de gemeente het investeringsvolume fors zien terugbrengen en het EMU-saldo levert geen problemen op voor de gewenste investeringen.

We zijn blij met de in kaart gebrachte risico’s en kansen want dat geeft een beeld van waar je staat. Hoe je de context kunt duiden. Een context die zich wel beperkt tot Gorinchem.

Want weliswaar wordt het instrument ‘waar staat je gemeente’ in de begroting genoemd, maar hier is nog niet is te zien hoe wij ons als Gorinchem verhouden tot gelijksoortige of omliggende gemeenten. Beleidsontwikkeling op basis van benchmarkgegevens staat nog in de kinderschoenen.

Het is een middel om efficiënter te sturen en zo beter je positie en doelstellingen kunt bepalen, op cijfers die niet alleen absoluut zijn, maar in hun context beter geduid kunnen worden.

Bieden wij als stad een interessant investeringsklimaat voor ondernemers? En hoe verhouden het aantal uitkeringsgerechtigden zich tot het aantal werk-hebbenden, afgezet tegen dezelfde cijfers van andere gemeenten? Dat zegt dat ook iets over je stad en waar je naartoe wilt.

Daarmee ligt ons eerste compliment, en ook ons verzoek op tafel

Voor ons ligt de begroting 2016, waarin de beleidsmatige keuzes vanuit eerder door de raad vastgestelde perspectiefnota inhoudelijk en financieel vertaald zijn, hiermee invulling gevend aan het coalitieakkoord.

Veel aandacht voor de raadsopdrachten. De behandeling daarvan vordert gestaag en zorgt voor mooie initiatieven vanuit de raad.

We stellen vast dat het verwachte meerjarig weerstandvermogen boven de door de provincie gestelde norm is en dat we nog steeds een hoge schuldpositie kennen.

Daarnaast zien we een incidentele ruimte aan van 5,5 miljoen in 2019. Dat lijkt veel, maar met een verwacht tekort bij de jeugdzorg van 0.5 miljoen, bij de RSD een tekort van 2 ton, bij parkeren 4 ton (deels structureel), ben je alles bij elkaar opgeteld al gauw je ruimte weer kwijt. Dat kan niet de bedoeling zijn.

En dan hebben we nog bepaald geen zicht op de eventuele financiële problemen die vanuit participatie en Wmo nog op ons af zullen komen. Dit gaat helemaal op, als we de bijstandsnorm van 110% zouden loslaten. Zowel landelijk als regionaal blijkt de 110%-norm goed werkbaar. Onze partners in de AV laten de 110% bij de RSD in stand. Dat is ook voor Gorinchem wenselijk. Hoe staat het college hierin?

Met elkaar hebben we afgesproken dat we de overgang van zorg naar gemeenten ‘ontschot’ zouden bezien. Dat betekent dat de bestemming voor de zorg blijft. Hoewel er een tekort op alle drie de pijlers bestaat, is dit tekort significant op de service organisatie jeugdhulp.

Het sociale domein beslaat dadelijk een kwart van de begroting. Uitgangspunt blijft

dat de drie decentralisaties budgettair neutraal verlopen.

De financiële verantwoordelijkheid ligt bij de gemeente, de raad heeft expliciet gevraagd naar frequente financiële terugkoppeling. Blijf die geven!

Na het overgangsjaar 2015 wil de VVD het komende jaar toch stringenter inzetten om de 3D-gelden ontschot te bezien.

Niet uitgeven, betekent dat het geld beschikbaar blijft, ook na het ontschotten van de 3 d’s. Met 20 miljoen totaal op de balans, kan er binnen het sociaal domein geschoven worden. Dat komt ook overeen met het uitgangspunt van de landelijke overheid.

Het budget voor lokaal maatwerk preventie jeugdzorg valt hier dan ook onder. Het gaat hierbij om een bedrag van 175.000 euro geraamd in de begroting. We kunnen een bestemming zoeken en vinden voor deze gelden, maar we kunnen ook kijken waar er binnen de 3D’s nog behoefte aan is.

Mede gezien het feit dat deze gelden voor het jaar 2015 nog niet besteed zijn is dat een reële optie. Hoe kijkt het college hiernaar?

We blijven behoedzaam opereren:

Voor gemeenten is het dezer dagen heel lastig in te schatten of budgetten voldoende zijn om soelaas te bieden aan de uitdagingen die er met name op het gebied van zorg op ons afkomen.

We moeten in overleg blijven met alle zorgleveranciers opdat we zo min mogelijk worden overvallen in budgettaire sfeer. Hoe is het contact met de zorgleveranciers en klopt het dat er geen voorschotten worden aangevraagd?

Indien dat niet het geval is, is dat op zijn minst vreemd omdat er landelijk wel grote tekorten worden geconstateerd en de zorg tegelijkertijd ook gewoon geleverd moet worden. Hoe gaat het college hiermee om?

Gorinchem zorgt

Deze financiële perikelen mogen de daadwerkelijke uitvoering niet in de weg staan.

Het jaar 2015 stond in het teken om de samenwerking tussen de disciplines jeugdhulp, werk en zorg tot stand te brengen. Met name de multi-probleem gezinnen zouden van deze integrale manier van werken profijt moeten hebben.

De VVD heeft nog geen signalen van het tegendeel ontvangen, maar vraagt zich af of de integraliteit in Gorinchem al effect heeft? En of een apart jeugdteam deze integraliteit nu wel bevordert?

Immers 1 gezin, 1 plan, 1 regisseur. Het is vanaf 1 januari jl. de taak van het college om in de gaten te houden of de professionals contact met elkaar opnemen. Heeft u hier en goed beeld van?

Mooi Gorinchem, bruisend hart van de AV

Een van de onderwerpen waar de VVD bij deze begrotingsraad op in wil zoomen is de binnenstad. Vorige maand hebben we het college op pad gestuurd met de raadsopdracht stadspromotie waarvan we hoge verwachtingen hebben.

De VVD heeft bewust gekozen voor de meest uitgebreide variant met betrekking tot stadspromotie en staat achter de brede insteek van de opdracht.

Een aantrekkelijke binnenstad oefent aantrekkingskracht uit op de bewoners van de stad maar ook op de regio en op toeristen.

Gorinchem bestuurt

Voorwaar een stad, die je graag mede-bestuurt!

Maar ook besturen behoeft vernieuwing! Het is al weer 14 jaar geleden dat het dualisme zijn intrede deed. Gorinchem heeft door het lang aanhouden van het zogenaamde Gorcums model daar zijn eigen draai aan gegeven.

Inmiddels is de voltallige raad ervan overtuigd dat de besluitvormingscyclus van de Gorinchemse raad gemoderniseerd moet worden.

Raadsleden hebben tijdens raadsconferenties hierover nagedacht en gediscussieerd. De VVD is zeer content met de uitkomst en werkt vol overtuiging mee aan de vernieuwde opzet voor 2016, inclusief ‘beeld en geluid’.

Een speerpunt is voor ons daarbij de overheidsparticipatie. Wellicht beter bekend als burgerparticipatie, maar dat is inmiddels ook al weer achterhaald.

Alweer een tijd geleden ontving ik van de gemeente Gorinchem, als inwoner van Gorinchem een brief om deel te nemen aan een digitaal burgerpanel. Ook onderstaande onderwerpen zouden zich eventueel kunnen lenen voor een vorm van digitaal informatie inwinnen.

Kan het college aangeven hoe vaak dit digitale burgerpanel in de loop der tijd is ingezet en waarvoor?

Gorinchem studentenstad

Het stond in ons verkiezingsprogramma, maar sinds de raadsexcursie vorige maand is de VVD vastbesloten zich sterk te maken voor een HBO opleiding in onze stad. Economisch gezien ligt een keuze voor de maritieme sector voor de hand.

De VVD wil actief bemiddelen en de diverse mogelijkheden onderzoeken. Hierbij

staan alle opties open, een dependance van een bestaande HBO instelling, upgraden vanuit het MBO of nieuwe opleiding met particuliere steun. Kunnen we op de steun van het college rekenen?

Een HBO opleiding kan er toe bijdragen dat meer jongeren ervoor kiezen hier in Gorinchem te blijven. Of dat studenten van buiten besluiten hier op kamers te gaan. Ook weer goed voor de leegstand en levendigheid in de binnenstad.

Gorinchem winkelstad

De leegstand is al jaren een aandachtspunt. Het recent goedgekeurde bestemmingsplan voorziet in een verkleining van het winkelgebied en flexibiliteit in de bestemming.

Winkelen is anders dan vroeger, de mensen komen niet meer alleen voor de winkels maar voor de beleving in de binnenstad als geheel. We zullen in de toekomst veel meer activiteiten in de foodsector zien dan voorheen.

De spreekwoordelijke grote vis waar we al jaren op speculeren kan een boost voor

de binnenstad zijn maar we moeten ons hier niet te veel op blindstaren. Ook de grote winkelketens bevinden zich in een sterk veranderende markt en misschien is Gorinchem gewoon te klein voor een H&M of vergelijkbare keten.

Minstens zo belangrijk zijn naar onze mening de kleinere winkels. Zij bepalen in hoge mate de sfeer in de stad. Een gevarieerd bestand van kleinere winkels vraagt om betaalbare winkelruimte, een punt van afstemming met de vastgoedeigenaren in de binnenstad.

De werking van het binnenstadsmanagement is nog niet geëvalueerd. In het kader van de raadsopdracht binnenstad/stadspromotie wordt dit opgepakt? Net als een flexibele winkeltijden. Overleg met de belanghebbenden is hierbij van wezenlijk belang. Niet opleggen maar samen kijken naar wat haalbaar is.

Gorinchem digitale stad

Bij de behandeling van de perspectiefnota heeft de VVD een motie raadsbreed verzilverd voor een onderzoek naar gratis WiFi in de binnenstad. Kan het college aangeven hoe de status is en wanneer wij de resultaten van het onderzoek kunnen

verwachten?

Gorinchem bereikbare stad

De logistiek in onze stad is verre van optimaal. Het verkeersplan voor de binnenstad zal komende maand worden behandeld in de raad.

De VVD wil op voorhand de hoop uitspreken dat de focus van het verkeersplan ligt op een goede doorstroming en parkeermogelijkheden en niet op het verkeersluw maken van delen van de binnenstad door straten af te sluiten.

Het bereikbaar houden van een historische binnenstad vraagt wel om inventieve maatregelen zoals de inzet van bestelwagens of vervoer over water in plaats van met vrachtwagens.

Een verbod op vrachtwagens boven een bepaalde lengte, hetgeen in een deel van de binnenstad al het geval is, alsmede een strikte handhaving hiervan bijvoorbeeld door een elektronische meting, is een voorwaarde voor de implementatie van innovatieve distributiemethoden.

Wij kunnen ons niet aan de indruk intrekken dat Gorinchem hierin niet voorop loopt.

De vele items die in onze binnenstad spelen zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden: de beste promotie voor de stad is een aaneensluitend winkelbestand en goede bereikbaarheid. Zowel met de auto als met het openbaar vervoer. Actieve betrokkenheid bij de lobby of andersoortige overleggen die spreken over relevant trein- en busverbindingen van en naar de stad is een must.

Onze bereikbaarheid is moeilijk te kwantificeren, maar het is een gegeven dat bereikbaar zijn een positieve uitwerking heeft op onze stad, voor de lokale economie, voor de studenten, werkenden en toeristen.

Gorinchem toeristenstad

De stad Gorinchem en de omliggende regio hebben veel te bieden voor de toerist. We zijn alleen tot op de dag van vandaag wat bescheiden in het maken van reclame. De VVD hoopt op een uitgebreide campagne waarbij toeristen uit het gehele land onze stad aan zullen doen.

Te vaak hoor je bij een eerste bezoek: wist helemaal niet dat het hier zo leuk is! Gorinchem is een prachtige stad en het is hoog tijd dat de rest van Nederland dat ook ontdekt.

 Voor het laatste onderwerp geef ik het woord graag aan onze woordvoerder sportzaken

Gorinchem Sportstad

Rapid: In het coalitieakkoord is opgenomen dat we een derde hockeyveld voor Rapid moeten realiseren. Dit is keihard nodig wegens de groei in deze sport en omdat we als stad, als het om hockey gaat, een regiofunctie hebben in het faciliteren in deze sport.

Het heeft met onderhoud te maken maar ook alles met modernisering, met je tijd mee gaan. Het gebied op Molenvliet omvat verschillende uitdagingen, op financieel gebied, op het gebied van ruimtelijke ordening en op het gebied van sport natuurlijk. Vanuit de hockeyclub zijn er vele betrokken vrijwilligers die zich hier al heel lang in vastbijten. Alle goede intenties en processtappen tot op heden ten spijt, het is onderhand hoog tijd om te komen tot deze realisatie en onze sporters optimaal te faciliteren.

Unitas: Met je tijd meegaan gaat ook op voor de in onze ogen redelijk en gegronde wens voor kunstgras. In dit geval de voetbalvelden van de voetbalclub Unitas. Naast het gegeven dat de ‘open club’ gedachte uitgangspunt is bij de advisering en ondersteuning van sportverenigingen in de stad, zowel op oost als op west, beoordelen Unitas en GJS de kwaliteit van haar natuurgras-voetbalvelden anders (niet bespeelbaar) dan de gemeente.

Wij willen graag dat onze sportieve inwoners kunnen voetballen op goede groene sportvelden en gebruik kunnen maken van goed georganiseerde sprotfaciliteiten. Daarom dienen we een motie in die ertoe moet leiden dat de mop-gelden die reeds bestemd zijn voor het onderhoud van de natuurgrasvoetbalvelden op Unitas, gebruikt zullen mogen worden voor de realisatie van kunstgras aldaar.

De mop-gelden met enkel bestemming Unitas bedragen thans 157 940 euro. Ook verzoeken we het college in de motie om het gebruikelijke beleid inzake garantstellingen voor sportclubs te hanteren en hierover in gesprek te zijn en te blijven met Unitas in dit geval, maar hetzelfde geldt natuurlijk ook voor Rapid. Een eventueel voorstel zal natuurlijk eerst aan de raad voorgelegd moeten worden.

Indien er een verzoek komt van GJS verwachten we dat het college daar weer objectief en integraal met oog voor lokale behoeften en maatwerk naar zal kijken.

Het behoeft hopelijk inmiddels geen betoog meer dat vrijgeven van de gelden voor realisatie kunstgras geenszins de ontwikkeling van de visie op buitensport waarbij verenigingen de mogelijkheden onderzoeken efficiënt samen te werken op het gebied van gezamenlijk gebruik van sportvoorzieningen en bedrijfsvoering, die over ene half jaar wordt verwacht, in de weg staat. En voor wat betreft de precedentwerking waar in eerder debat aan is gerefereerd, de precedentkaders zijn juist reeds in het verleden geschapen nu Unitas inmiddels de enige op Molenvliet is zonder kunstgras.

Unitas kan en zal het resterende bedrag dat nodig is voor de realisatie van een kunstgrasveld zelf (mede met hulp van het nationale waarborgfonds die vrijkomt bij beschikbaar stellen van gelden door de gemeente) bijeen brengen.

2e termijn

Motie 110/120

Afwijken van het landelijk vastgestelde kader van 110 % procent en zelf als lokale politiek kiezen voor de norm van 120 %. Op de door de RSD reeds aangegeven

2 ton tekort komt dan nog eens 2 ton per jaar bij, over vier is dat een tekort van 1,6 miljoen, tegenover nogmaals de 5,5 miljoen incidentele ruimte!

Dan gaat het heel erg hard. Wij bezigen het standpunt dat je op dit gebied niet op lokaal niveau aan inkomenspolitiek moet doen. Dat is voorbehouden aan Den Haag. Wij zullen dan ook niet voor de motie stemmen.

(zie bijlage motie) 

Om snel inzicht te krijgen in de belangrijkste activiteiten van de gemeente, met de daarbij horende inkomsten en uitgaven, is de speciale uitgave 'Begroting 2016 in één oogopslag' samengesteld.

Dit naar aanleiding van een motie van de VVD van het jaar ervoor.

We zijn blij met het resultaat!

(zie bijlage begroting)